Εργόσημο για οικιακούς βοηθούς: άδειες, δώρα, αποζημιώσεις
Σύντομα, με απλά λόγια. Θέλετε ανάλυση;
Οι οικιακοί βοηθοί που αμείβονται με εργόσημο δικαιούνται κανονικά δώρα εορτών, άδεια, επίδομα αδείας και αποζημίωση απόλυσης, καθώς η αμοιβή με εργόσημο αποτελεί απλώς έναν ειδικό τρόπο καταβολής των ασφαλιστικών εισφορών και της αμοιβής και δεν στερεί τα βασικά εργατικά δικαιώματα.
Η βασική νομοθεσία που ορίζει το πλαίσιο για το εργόσημο και τα δικαιώματα των οικιακών μισθωτών περιλαμβάνει τον Νόμο 3863/2010 (Άρθρο 20), τον Νόμο 1082/1980 και την Κ.Υ.Α. 19040/1981 για τα δώρα εορτών, το Β.Δ. 376/1971 για την άδεια, καθώς και τον Νόμο 1836/1989 (Άρθρο 43) για την αποζημίωση απόλυσης.
Η εργατική νομοθεσία κάνει σαφή διαχωρισμό ανάλογα με το αν ο εργαζόμενος διαμένει και σιτίζεται στην οικία του εργοδότη.
| Δικαίωμα / Χαρακτηριστικό | Οικόσιτοι Οικιακοί Βοηθοί (Διαμονή & Σίτιση στο σπίτι) | Μη Οικόσιτοι / Εξωτερικοί (Δεν διαμένουν στο σπίτι) |
|---|---|---|
| Νομικό Καθεστώς | Θεωρούνται «ιδιόρρυθμη» σχέση εργασίας λόγω της ένταξης στην οικογένεια. | Ισχύει πλήρως η κοινή εργατική νομοθεσία. |
| Δώρα Εορτών (Πάσχα & Χριστούγεννα) | Δικαιούνται κανονικά βάσει των σε χρήμα καταβαλλόμενων αποδοχών τους. Αν αμείβονται πολύ χαμηλά, ισχύουν ως κατώτατα όρια το 10πλάσιο του ημερομισθίου ανειδίκευτου εργάτη για τα Χριστούγεννα και το 8πλάσιο για το Πάσχα. | Δικαιούνται κανονικά (1 μισθός για Χριστούγεννα, 1/2 μισθός για Πάσχα, αναλόγως των μηνών απασχόλησης). |
| Άδεια & Επίδομα Αδείας | Δικαιούνται κανονικά ετήσια άδεια με αποδοχές και επίδομα αδείας (έως μισό μισθό). | Δικαιούνται κανονικά άδεια και επίδομα αδείας βάσει των ημερών ή ωρών εργασίας τους. |
| Αποζημίωση Απόλυσης | Δικαιούνται κανονικά αποζημίωση απόλυσης, η οποία υπολογίζεται όπως και στους υπόλοιπους εργατοτεχνίτες βάσει του χρόνου υπηρεσίας τους. | Δικαιούνται κανονικά αποζημίωση απόλυσης και η καταγγελία της σύμβασης πρέπει να γίνεται εγγράφως. |
| Κατώτατος Μισθός (ΕΓΣΣΕ) | Εξαιρούνται από τα κατώτατα όρια της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας. Η αμοιβή καθορίζεται ελεύθερα με συμφωνία ή βάσει του «ειθισμένου μισθού». | Δεν εξαιρούνται. Η αμοιβή τους δεν μπορεί να υπολείπεται των νόμιμων κατώτατων ορίων αναλογικά με τις ώρες εργασίας τους. |
| Ωράριο, Υπερωρίες, Αργίες & Νυχτερινά | Εξαιρούνται από τις διατάξεις για τα χρονικά όρια εργασίας, την υπερεργασία, τις υπερωρίες, τις Κυριακές, τις αργίες και τη νυχτερινή εργασία. | Ισχύουν κανονικά όλες οι διατάξεις για το νόμιμο ωράριο, τις υπερωρίες, την ανάπαυση και τις προσαυξήσεις αργιών/νύχτας. |
Τι έχει κρίνει η Δικαιοσύνη (Νομολογία)
Σύμφωνα με αποφάσεις των δικαστηρίων, όπως η Απόφαση 690/2017 του Αρείου Πάγου και η Ειρηνοδικείο Ιλίου 4/2021, ξεκαθαρίζεται ότι:
- Το εργόσημο αποτελεί αποκλειστικά τρόπο ασφάλισης. Δεν αναιρεί τις διατάξεις περί δώρων και αδειών.
- Εάν ο εργοδότης δεν καταβάλει τα δώρα, το επίδομα αδείας ή τη νόμιμη αποζημίωση απόλυσης, ο εργαζόμενος μπορεί να τα διεκδικήσει δικαστικά.
- Η απόλυση (καταγγελία σύμβασης) χωρίς την καταβολή της νόμιμης αποζημίωσης θεωρείται άκυρη.
Γενική ενημέρωση, όχι εξατομικευμένη φορολογική ή νομική συμβουλή. Οι πληροφορίες ισχύουν κατά την ημερομηνία ενημέρωσης. Για τη δική σας περίπτωση, ρωτήστε μας.
