Κληρονόμος ή κληροδόχος: οι διαφορές

Η βασική διαφορά ανάμεσα στους δύο αυτούς ρόλους έγκειται στον τρόπο με τον οποίο αποκτούν τα περιουσιακά στοιχεία από τον θανόντα:

• Ο Κληρονόμος: Παίρνει το σύνολο ή ένα ποσοστό της περιουσίας (π.χ. το 1/2 ή το 1/4) και γίνεται ο καθολικός διάδοχος του θανόντος. Αυτό σημαίνει ότι αποκτά ταυτόχρονα και τα θετικά στοιχεία και τα χρέη.
• Ο Κληροδόχος: Παίρνει μόνο ένα συγκεκριμένο αντικείμενο ή δικαίωμα (π.χ. «αφήνω στον ανιψιό μου το αυτοκίνητό μου» ή «αφήνω 10.000 € στον φίλο μου»). Δεν έχει καμία ανάμειξη με το υπόλοιπο ενεργητικό ή παθητικό της περιουσίας.

2. Πώς εκτελείται η Κληροδοσία στην πράξη;

Ο κληροδόχος δεν γίνεται αυτόματα ιδιοκτήτης του αντικειμένου μόλις πεθάνει ο διαθέτης ή μόλις δημοσιευθεί η διαθήκη.

• Έχει νομικά μια απαίτηση (δικαίωμα) κατά των κληρονόμων.
• Οι κληρονόμοι είναι αυτοί που υποχρεούνται να του παραδώσουν επίσημα το αντικείμενο ή το χρηματικό ποσό που όρισε η διαθήκη, αφού πρώτα ολοκληρωθούν οι βασικές διαδικασίες αποδοχής της κληρονομιάς.

3. Η Απαλλαγή από τα Χρέη

Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα του κληροδόχου είναι η προστασία του από τις οφειλές του θανόντος:

• Ο κληροδόχος δεν ευθύνεται καθόλου για τα χρέη της κληρονομιάς.
• Ακόμη και αν ο θανών είχε τεράστια χρέη στην εφορία ή στις τράπεζες, ο κληροδόχος θα πάρει το χρηματικό ποσό ή το αντικείμενο που του άφησε η διαθήκη (εφόσον υπάρχει επαρκής περιουσία για να ικανοποιηθεί η κληροδοσία), χωρίς οι δανειστές να μπορούν να του ζητήσουν χρήματα.

4. Τι συμβαίνει αν το αντικείμενο δεν υπάρχει πια;

Υπάρχουν περιπτώσεις όπου η κληροδοσία καθίσταται άκυρη ή ανενεργή επειδή άλλαξαν τα δεδομένα πριν από τον θάνατο του διαθέτη:

• Αν ο διαθέτης είχε γράψει στη διαθήκη του ότι αφήνει ένα συγκεκριμένο αυτοκίνητο στον κληροδόχο, αλλά το πούλησε ο ίδιος εν ζωή, η κληροδοσία «σβήνει» και ο κληροδόχος δεν δικαιούται ούτε το αντίτιμο ούτε άλλο περιουσιακό στοιχείο, εκτός αν ο διαθέτης όρισε ρητά κάτι διαφορετικό.